Nieuw Sociaal Strafwetboek

Op 1 juli 2011 is het nieuw Sociaal Strafwetboek in werking getreden. Dit wetboek bevat een inventaris van alle overtredingen tegen het sociaal recht die aanleiding geven tot boetes of, in het ergste geval, tot gevangenisstraffen. Het Sociaal Strafwetboek is echter meer dan een verzameling sancties. In elke fase van het strafgebeuren, gaande van opsporing tot bestraffing, werden er wijzigingen aangebracht. Wij berichten enkele belangrijke wijzigingen.

1. Opsporing en vervolging

De mogelijkheden van de sociaal inspecteurs werden uitgebreid inzake de controle van elektronische informatiedragers. Werkgevers houden er best rekening mee dat een sociaal inspecteur de bevoegdheid heeft om actief op zoek te gaan naar bepaalde wettelijk voorgeschreven documenten, ook als zij op elektronische drager (bv. harde schijf van een pc) staan geregistreerd. Wel is het belangrijk dat de sociaal inspecteur steeds doelgericht zoekt.

2. Bestraffing

Het meest in het oog springende onderdeel van het nieuw Sociaal Strafwetboek is het nieuwe sanctioneringsmechanisme. Het Sociaal Strafwetboek groepeert de inbreuken per materie en beperkt zich bovendien tot vier sanctieniveaus: de inbreuken worden bestraft met één van die vier sancties naar gelang van de graad van ernst: 

• lichte inbreuken (niveau 1) zijn o.a. inbreuken op de bepalingen met betrekking tot de gegevensverstrekking aan de rva over loopbaanonderbreking of vermindering van arbeidsprestaties, inbreuken op de kennisgevingsplicht aan de Inspectie van sociale wetten bij tewerkstelling op zondag; 
• inbreuken van matige ernst (niveau 2) zijn o.a. inbreuken op de regeling inzake werk- en rusttijden en minimale arbeidsduur, inbreuken op de wetgeving inzake jaarlijkse vakantie; 
• zware inbreuken (niveau 3) zijn o.a. niet opstellen van een individuele rekening, geen arbeidsongevallenverzekering hebben, onwettige terbeschikkingstelling van personeel; 
• zeer zware inbreuken (niveau 4) zijn o.a. niet verrichten van dimona- of limosa-aangifte, kinderarbeid, inbreuken op de tewerkstelling van illegaal verblijvende buitenlandse werknemers.

Enkel de zwaarste inbreuken kunnen bestraft worden met een gevangenisstraf, terwijl de lichtste inbreuken enkel administratief kunnen worden afgehandeld. In de meeste gevallen wordt er trouwens gekozen voor deze administratieve afhandeling. Wellicht blijft dit ook in de toekomst zo.

Overzichtstabel van de sanctieniveaus, inclusief opdeciemen

Opgelet: boetes kunnen hoger liggen als dezelfde inbreuk werd gepleegd voor meerdere werknemers. Ook gelden er bijzondere bepalingen bij meerdere inbreuken tegelijk of bij herhaling van de feiten.

Voor verdere informatie kan u steeds contact opnemen met uw vertrouwde PKF-contactpersoon of één van onze juridische adviseurs.